Bloedverlies tijdens de eerste drie maanden van de zwangerschap komt vrij frequent voor. In veel gevallen is de oorzaak onschuldig. Dit is het geval indien er sprake is van een innestelingsbloeding (de bevruchte eicel groeit in het baarmoederweefsel) of als er bloedverlies plaatsvindt uit de baarmoedermond. Deze is door de zwangerschap extra goed doorbloedt en kan door bijvoorbeeld harde ontlasting, gemeenschap of net een verkeerde beweging makkelijk gaan bloeden.

Zeldzame oorzaken van bloedverlies in het begin van de zwangerschap zijn een buitenbaarmoederlijke zwangerschap, een ontsteking zoals chlamydia of de aanwezigheid van een poliep. Deze laatste 2 oorzaken beïnvloeden niet de zwangerschap, maar blijft het bloedverlies ook na 12 weken regelmatig aanwezig dan is het wel aan te raden onderzoek hiernaar te laten verrichten bij de gynaecoloog. Wat de oorzaak van het bloedverlies ook is, een bloeding tijdens de eerste 12 weken veroorzaakt bijna altijd zorgen en onzekerheid over de mogelijkheid van een miskraam. Ongeveer 50% van de vrouwen die bloedverlies heeft in de eerste 12 weken zal een miskraam krijgen. De hoeveelheid bloedverlies en de aanwezigheid van buikpijn kan wat meer duidelijkheid geven maar een echo geeft meestal de meeste informatie. Daarnaast kan een inwendig onderzoek plaatsvinden.

Vaak is de oorzaak aan het begin van de zwangerschap gelegen. Er gaat iets fout bijvoorbeeld al tijdens de bevruchting bij de verdeling van chromosomaal materiaal. Zo’n foutje is vaak toeval en zal vaak bij een volgende zwangerschap niet opnieuw fout gaan.

Er is ook nog veel niet bekend over de oorzaken van een miskraam maar wel is duidelijk dat je niet zelf een miskraam veroorzaakt door bijvoorbeeld sporten (bijvoorbeeld
hardlopen of paardrijden) of stress. Seks (gemeenschap, orgasme) is niet schadelijk tijdens de zwangerschap en leidt niet tot een miskraam. Je kan een miskraam ook niet voorkomen door rustig aan te doen. Er zijn wel risicofactoren aan te wijzen die bij een herhaalde miskraam (2x of meer) een optie zijn om verder te onderzoeken.

De belangrijkste oorzaken en risicofactoren zijn:hogere leeftijd, gezondheidsproblemen, roken en overgewicht, chromosoomafwijkingen, antifosfolipidensyndroom, afwijkende vorm van de baarmoeder en stollingsafwijkingen. Een verwijzing voor onderzoek naar VieCuri of een ander ziekenhuis kan via ons worden aangevraagd als je bij onder controle bent (geweest).

Echo kan duidelijkheid geven of de zwangerschap intact is (er is een kloppend hartje te zien). Vanaf 6-7 weken (2-3 weken overtijd bij een cyclus van 28 dagen) kan een kloppend hartje op een vaginale echo gezien worden. Soms kan door ligging van het vruchtje tegen de baarmoederwand het lastig zijn om te zien of en er wel of geen hartje klopt. Herhaling van de echo is dan aangewezen. Als er een kloppend hartje is gezien op de echo dan is de kans op een miskraam daarna klein (5% of minder).

Is op een echo vastgesteld dat het vruchtje niet meer leeft of is er sprake van een leeg vruchtzakje dan bestaat de keuze om af te wachten of om de miskraam op te wekken met medicatie of een curretage te verrichten.

Medisch gezien heeft het de voorkeur om
enige tijd af te wachten totdat de miskraam spontaan optreedt. De kans op complicaties is dan het kleinst. Een ander voordeel kan zijn dat het vruchtje bekeken kan worden door jullie zelf en dat jullie thuis het verlies van de zwangerschap kunnen verwerken.

Nadeel van afwachten kan zijn dat zwangerschapsklachten aanwezig blijven en het kan als emotioneel zwaar worden ervaren om te wachten. In overleg met jullie wordt afgesproken of wel of niet afgewacht gaat worden en hoelang afgewacht wordt. Opwekken met medicatie leidt in ongeveer 80% tot het verlies van het vruchtzakje. Lukt dit niet of gedeeltelijk dan is een curettage nodig.