
Je gaat bevallen, wat nu?
Professionele en persoonlijke begeleiding
Vroeggeboorte
Als de bevalling begint voordat je 37 weken zwanger bent, heet dit vroeggeboorte. Ook wel premature of preterme bevalling genoemd.
Signalen van vroeggeboorte:
Je kunt vooraf niet weten of je te vroeg gaat bevallen maar voor sommige zwangeren is de
kans op een vroeggeboorte wel groter. Dit geldt o.a. als je al eerder een keer te vroeg bent
bevallen of als er een behandeling aan jouw baarmoedermond heeft plaatsgevonden. Bij de intake wordt dit voor jou beoordeeld en indien nodig zal extra controle hierop plaatsvinden.
Voor alle zwangeren geldt dat als er signalen zijn van een mogelijke vroeggeboorte dat het advies is om telefonisch contact met ons op te nemen.
- Het verliezen van vocht uit de vagina, dat kan in een plotselinge golf of door steeds
kleine beetjes te lekken (bijvoorbeeld bij opstaan, bewegen of na het plassen) - Bloedverlies uit de vagina
- Harde buiken die steeds terugkomen, bijvoorbeeld elke 10 minuten of vaker
- Krampen zoals tijdens je menstruatie
- Een toename van vaginale afscheiding die bloederig is of slijmerig.
Soms ontstaan er wat onduidelijke klachten als teken van vroeggeboorte die ook vaak
voorkomen zonder dat er sprake is van een aanstaande bevalling. Heb jij het gevoel dat er
‘iets’ niet klopt, je maakt je zorgen neem dan contact met ons op.
Voorbereiding
Een goede voorbereiding kan angst en onzekerheid wegnemen. Hierdoor kun je tijdens de bevalling beter ontspannen. En ontspanning zorgt ervoor dat je minder last van de pijn hebt en je weeën beter doorzetten, waardoor je bevalling vlotter verloopt.
Wat kun je doen?
- Zoek betrouwbare informatie over bevallen.
- Stel vragen aan je verloskundige.
- Bezoek een voorlichting onze praktijk, via Centering Pregnancy of in het ziekenhuis.
- Volg een zwangerschapscursus.
- Oefen alvast met ademhalingstechnieken.
- Bespreek hoe en waar je wilt bevallen in een geboorteplan.
- Regel iemand die jou ondersteuning kan bieden.
Rust goed uit maar blijf ook in beweging
Als je goed uitgerust bent, kun je beter tegen pijn. Dus rust in de laatste weken van je zwangerschap zo goed mogelijk uit maar probeer ook nog aan je beweging te denken zodat je ook je conditie nog enigszins op peil houdt. Neem zwangerschapsverlof en probeer rond de 36 weken zwangerschap de babykamer in orde te hebben en alle spullen in huis te hebben.
Geef aan wat je wilt
Weet je wat je wilt doen om met de pijn om te gaan? Geef je voorkeuren aan in een geboorteplan. Zie je op tegen de bevalling of heb je vragen? Bespreek dit met ons.
Regel dat er iemand bij je is om je te steunen
Door goede ondersteuning tijdens de bevalling blijkt dat vrouwen minder pijn hebben. Hierdoor hebben ze minder vaak behoefte aan pijnbehandeling met medicijnen.
Regelen voor de bevalling
Voor zowel een thuisbevalling als een ziekenhuisbevalling is het nodig om wat zaken
te regelen:
- Het bed dient op klossen of kratten te staan. De afstand van de grond tot aan de bovenkant van het matras moet minstens 70 cm zijn, hoger is nog beter.
- Een po dient onder het bed te staan. Zowel de po als de klossen zijn vanaf 37 weken vrij verkrijgbaar bij de thuiszorgwinkel.
- Het kraampakket moet in huis zijn, laat de spulletjes in de doos zitten!
- Wij zijn rechtshandig, dus de bevalling vindt plaats aan de linkerkant van het bed (dwz als je voor het bed staat links). Eventueel kun je zeiltje in het bed leggen ter bescherming van de matras. Leg het zeiltje dan rechtstreeks op de matras, daaroverheen een handdoek, dan een molton en dan het onderlaken; anders broeit het zo.
- Een waterbed is niet geschikt om op te bevallen, zorg dan voor een
eenpersoonsbed op klossen. - Zorg dat een tas klaar staat voor het ziekenhuis met de volgende dingen erin: pyjama, ondergoed, t-shirt of hemdje waar je in wilt bevallen, toiletspullen, een ochtendjas, sloffen of slippers, schone kleren voor naar huis te gaan, kleertjes voor de baby (liefst ook een jasje/vestje), 2 mutsjes voor de baby, ponsplaatje van het ziekenhuis, lijstje met telefoonnummers, fototoestel met extra batterijen. Ook de maxi-cosi met een dekentje of omslagdoek moet mee naar het ziekenhuis worden genomen.
Als de bevalling begint is het handig om de volgende spullen klaar te zetten:
- 2 lege emmers met in 1 een grijze vuilniszak
- Plastic kom of teiltje
- 10 stoffen/hydrofiel luiers
- 2 metalen kruiken
- Kleertjes voor de baby (1 rompertje, 1 katoenen truitje, 1 broekje, sokjes,1 flanellen omslagdoek en 2 mutsjes)
- Keukenrol of wc rol
- Klein wiegje
- Zorg, dat het lekker warm is op de kamer waar je gaat bevallen.
Beladvies
Bereikbaarheid
Voor alle vragen tijdens de bevalling zijn wij bereikbaar op ons praktijknummer: 06 27 62 18 51.
Het kan voorkomen dat wij de telefoon niet op kunnen nemen, je hoort dan op de voicemail wie er dienst heeft en hoe je de dienstdoende verloskundige dan kunt bereiken.
Bevalling voor 37 weken
Indien je nog geen 37 weken zwanger bent en er treden weeën op, de vliezen breken of er is bloedverlies met of zonder slijm bel dan direct.
Bevalling tussen 37 en 42 weken & Weeën
Voorafgaand aan een bevalling zijn er soms al dagen met onregelmatige samentrekkingen van de baarmoeder aanwezig. Deze samentrekkingen lijken op lichte weeën en kunnen soms ook pijnlijk zijn en komen soms frequent en dan een aantal uren niet. Vaak zijn ze ook wisselend in sterkte. Ze worden ook wel voor-weeën genoemd.
Het is in deze fase belangrijk om niet te veel te wachten op de bevalling. Is het overdag, ga dan afleiding zoeken en ’s nachts probeer in bed te blijven, ook al lukt het slapen niet meer. Je mag 2 paracetamol nemen ter verlichting, warmte helpt ook. Op deze manier spaar je zoveel mogelijk je energie die je nog hard nodig gaat hebben als de bevalling echt begint. Heb je er veel last van of wordt je, doordat ze aanhouden, erg moe bel ons dan zodat we kunnen zoeken naar een oplossing.
Weeën zijn samentrekking van de baarmoeder die ontsluiting veroorzaken. Weeën komen frequent en blijven frequent komen, dat wil zeggen binnen de 5 minuten. Weeën nemen ook toe in sterkte en duur. Indien de weeën 1 uur lang om de 3-4 minuten blijven komen en een minuut aanhouden en toenemen in pijnlijkheid dan moet je ons bellen (met weeën om de 3-4 minuten bedoelen we de tijd van begin van de wee tot aan het begin van de daarop volgende wee, dus eigenlijk een wee plus pauze).
Omdat wij telefonisch al het een en ander willen weten, vinden wij het prettig als de zwangere zelf belt.
Vruchtwaterverlies
10% van de bevallingen begint met het breken van de vliezen. Er loopt dan een royale hoeveelheid vocht weg, wat niet tegen te houden is. Soms breken de vliezen niet bij de baarmoedermond, maar wat hoger in de baarmoeder en dan loopt er maar weinig vocht weg. In het laatste geval is het wel zo dat je ongeveer iedere 1 a 2 uur wat blijft verliezen. Dus ook bij kleine beetjes vochtverlies moet je op onderstaande adviezen letten en bellen:
- Probeer wat vocht op te vangen en bewaar nat ondergoed of verband totdat wij langs geweest zijn.
- Als het hoofdje van de baby nog niet ingedaald zit, dit hebben wij op het spreekuur met je afgesproken, ga dan liggen en bel ons dag en nacht.
- Bij helder vruchtwater, waterkleurig met of zonder witte vlokjes of lichtroze, zonder weeën en het hoofdje zit ingedaald, bel je overdag direct en indien dit ’s nachts gebeurt, dan bel je de volgende ochtend.
- Is het vruchtwater groenig, okergeel of bruin, dan heeft het kindje
waarschijnlijk in het vruchtwater gepoept. Dit is een reden om direct, ook ’s nachts, contact met ons op te nemen. - Als de vliezen zijn gebroken mag je niet meer in bad, douchen mag wel.
- Meestal duurt het een aantal uren voordat de eerste weeën beginnen, maar de meeste vrouwen bevallen wel binnen 24 uur nadat de vliezen zijn gebroken. Zijn de vliezen langer dan 24 uur gebroken, dan zal de bevalling in het ziekenhuis (en soms opgewekt) worden onder verantwoordelijkheid van de gynaecoloog.
Bloedverlies en verlies van de slijmprop
In de zwangerschap kun je de slijmprop verliezen, hier kan een beetje bloed in zitten, hiervan hoef je niet te schrikken. Is er meer dan een beetje bloed of is het
helderrood bloed zonder slijm, bel ons dan direct. Het verlies van de slijmprop zegt niets over wanneer je gaat bevallen, het kan nog weken duren. Als je weeën hebt kun je ook wat bloederig slijm verliezen. Dit wordt meestal veroorzaakt door het verliezen van de slijmprop en door het veranderen van de baarmoedermond waardoor kleine bloedvaatjes stuk gaan. Meestal is dit dus een teken dat je bevalling vordert. Vaginaal bloedverlies zonder slijm dat meer is dan een beetje is een reden om contact met ons op te nemen.
Ongerustheid of twijfel?
Altijd bellen!
Thuis of in het ziekenhuis
Als de zwangerschap goed verlopen is, en er geen medische redenen zijn om niet thuis te mogen bevallen, dan kan je zelf de plaats van de bevalling bepalen. Je kunt kiezen voor een bevalling thuis of in het ziekenhuis op de “open verloskamer”. Het is van belang dat je daar bevalt, waar jullie je het prettigst voelen. De ontsluiting verloopt sneller als je je fijn en ontspannen voelt. Je mag hierover nog beslissen als je weeën krijgt.
Thuis
In Nederland kiezen vrouwen regelmatig voor een thuisbevalling in hun eigen vertrouwde omgeving. De zorg die je nodig hebt, is 24 uur per dag, 7 dagen per week en overal beschikbaar. Dit systeem van hooggekwalificeerde service is uniek in de wereld en we zijn trots dat in Nederland de mogelijkheid nog steeds bestaat om thuis te bevallen. Onderzoek wijst uit dat thuis bevallen even veilig is als in het ziekenhuis. Tijdens de bevalling krijgen we assistentie van een kraamverzorgster. Wij hebben als verloskundigen alle middelen bij de hand die nodig zijn voor de opvang van moeder en kind.
Poliklinisch
Natuurlijk begeleiden wij ook een bevalling op de open verloskamer in het ziekenhuis. Een reden om poliklinisch te bevallen, kan zijn dat jullie je daar prettiger voelen. Of misschien woon je te klein of zijn er andere hinderlijke omstandigheden waardoor thuis bevallen niet ideaal is. Daarnaast kunnen er ook medische redenen zijn waarvoor wij een bevalling op de open verloskamer willen begeleiden, in plaats van thuis. Dit zullen wij altijd kenbaar maken en bespreken. Bij een bevalling op de open verloskamer zal het eerste gedeelte van de ontsluiting thuis plaatsvinden.
Het laatste gedeelte van de bevalling zal dan onder onze begeleiding in het ziekenhuis plaatsvinden. Hier worden we geassisteerd door een kraamverzorgster die wij bellen zodra we naar het ziekenhuis gaan. Indien de bevalling zonder complicaties verloopt gaan jullie
2-3 uur na de bevalling met de baby naar huis.
Geboorteplan
Veel zwangeren schrijven een geboorteplan.In een geboorteplan beschrijf je jouw wensen rondom de bevalling. Het is bedoeld voor jezelf, je partner, je verloskundige of andere zorgverleners. Door het geboorteplan laat je zien wat voor jou belangrijk is. Degene die je bevalling begeleidt kan hier zoveel mogelijk rekening mee houden.
Een geboorteplan is een beknopt document dat je digitaal of op papier kunt invullen. Redenen om een geboorteplan te schrijven: Je bent al bewust bezig met je bevalling, waardoor je je zo goed mogelijk voorbereid. Je laat de verloskundige en andere zorgverleners weten wat je belangrijk vindt, wat jouw ideeën en wensen zijn en hoe jij graag wilt dat mensen met je omgaan. Je kunt samen met je partner de bevalling en de verwachtingen van elkaar bespreken.
Door een geboorteplan blijf je betrokken bij de dingen die tijdens de bevalling gebeuren en de beslissingen die genomen worden. Ook op momenten dat je zelf niet goed kunt vertellen wat je wilt. Bespreek het geboorteplan met ons. Wij kunnen je verdere uitleg geven en bepalen of je wensen haalbaar zijn. Misschien zijn er medische of praktische bezwaren voor bepaalde wensen. Vaak zijn er dan alternatieven.
In de KIND app ontvang je een voorbeeld van een geboorteplan dat veel gebruikt wordt (zie eventueel bibliotheek KIND hiervoor).
Bevalhoudingen
Jij bepaalt in welke houding je straks je kindje op de wereld wilt zetten. Het is jouw bevalling. Als je je bevalhouding(en) zelf kiest, heb je meer controle. Dat voelt goed. Veel vrouwen kijken dan achteraf met een beter gevoel op hun bevalling terug. Meestal is het niet nodig om op je rug te bevallen. Soms kan er een medische reden zijn om in rugligging te bevallen (bijvoorbeeld omdat er sprake is van een kunstverlossing), maar als er geen reden is dan is het goed om in elk geval af te wisselen in houding.
Wij staan open voor alle ‘andere’ bevalhoudingen; zoals bevallen op een baarkruk, in bad, staand of in zijligging!
Omgaan met pijn
Hoe ga je om met de pijn?
Nu je zwanger bent, ga je jezelf misschien een paar dingen afvragen? Bijvoorbeeld: hoe ga ik om met de pijn tijdens de bevalling, hoe erg zal die zijn en wat als ik er niet tegen kan? Kan ik dan iets tegen de pijn krijgen?
Weeën zijn voelbaar in je buik, rug en/of benen. Vrouwen ervaren baringspijn verschillend. Tijdens de bevalling maakt je lichaam zelf pijnstillers aan, de zogenaamde endorfinen. De roesachtige toestand die kan ontstaan door het vrijkomen van deze stoffen, zorgt ervoor dat het lichaam goed kan ontspannen tijdens de krachtige weeën, waardoor deze beter hun werk kunnen doen en de pijn beter te verdragen is dan wanneer je heel verkrampt en angstig bent. Verkramping en angst zorgen tijdens een bevalling voor de aanmaak van adrenaline, welke de grootste tegenhanger van het weeën stimulerend hormoon is, namelijk oxytocine. Dit hormoon kan dus niet goed werken als je heel angstig of verkrampt bent, waardoor de weeën niet goed zullen doorzetten. Als je voorafgaand aan de bevalling merkt dat je bang bent, is het goed dit tijdig aan te geven zodat samen met jou bekeken kan worden wat helpend kan zijn om angst te verminderen voordat je aan deze bevalling start.
Pijnbestrijding
Er zijn 4 mogelijkheden ter bestrijding van bevallingspijn. Als je merkt dat dit nodig is voor jou is, geef dit dan aan tijdens de bevalling. Afhankelijk van de situatie op dat moment zal gekozen worden voor de een of andere optie of wordt afgezien van pijnbestrijding. Tens is de eerste methode om om pijn te verminderen.Je plaatst 4 elektroden op je rug die kleine stroomstootjes geven als jij op een knop drukt. Deze verstoren de overdracht van pijnprikkels naar je hersenen wat de pijn kan verminderen. Een TENS apparaatje gebruik je al vroeg in de bevalling en kan dus ook thuis. Je kunt een apparaatje zelf aanschaffen of huren via ons, vraag ernaar.
Lachgas is 2de manier en de snelste optie in het ziekenhuis omdat hier geen hartfilmpje (CTG) van de baby vooraf voor nodig is. En dit is ook de enige optie die wij zelf toedienen. Voor een ruggeprik en voor remifentanil is wel een CTG controle nodig en wordt de zorg overgedragen aan het ziekenhuis omdat deze beide middelen meer medische consequenties met zich meebrengen. Voorafgaand aan de toediening van pijnstillende medicatie, wordt altijd de conditie van je kindje gecontroleerd d.m.v. een hartfilmpje. Omdat elke vorm van medicatie ook bij de baby terechtkomt, is het van belang dat het kindje zich lekker voelt in je buik. Dit hartfilmpje duurt ongeveer een half uur. Ook is een infuus nodig voor deze opties.
Mogelijkheden in Venlo, Viecuri:
- Lachgas
- Pompje met Remifentanil
- Ruggenprik (‘epiduraal’)
Strippen
Strippen is een mogelijkheid om de kans op bevallen te vergroten. Meestal vindt strippen plaats omdat de zwangerschap langer duurt, dus vaak rond 41 weken. Via inwendig onderzoek wordt vastgesteld of de baarmoedermond al soepel is en of er ontsluiting is. Als dat het geval is dan kan gestript worden. Bij het strippen worden de vliezen van de baarmoedermond losgewoeld. Hierbij komen hormonen vrij (prostaglandines) die nodig zijn om de bevalling op gang te brengen.Veel vrouwen vinden het strippen zelf dat 10-20 sec duurt even pijnlijk. Dat is direct weg zodra gestopt wordt met deze handeling. Door het strippen versnelt de rijping van de baarmoedermond. Als het strippen het gewenste effect heeft, ontstaan er binnen 20 uur weeën. Indien nodig kan strippen herhaald worden.
Inleiding
Inleiden van de bevalling kan nodig zijn om diverse redenen, bijvoorbeeld bij hoge bloeddruk of overtijd gaan. Altijd omdat er een medische reden is die risico’s voor jezelf en/of voor de baby met zich meebrengt. Dit betekent dat je in het ziekenhuis moet bevallen met een medische indicatie. Alleen als er sprake is van 41+ weken en de vliezen kunnen worden gebroken dan kan dat thuis plaatsvinden en zal de bevalling vaak onder onze leiding plaatsvinden i.p.v de gynaecoloog.
Inleiden kan afhankelijk van de rijpheid van de baarmoedermond starten met een ballon, medicatie of vliezen breken en eventueel een infuus met weeënopwekkers.Het verloop van een inleiding kan erg verschillen qua duur. Als de baarmoedermond bij het inwendig onderzoek onrijp is, kan de inleiding enkele dagen duren. Als de inleiding start met het breken van de vliezen, dan wordt je baby vaak binnen 24 uur geboren.
Keizersnede
Bij een keizersnede wordt de baby met een operatie via de buikwand geboren. Er zijn diverse medische redenen voor een keizersnede. De keizersnede wordt ook wel sectio genoemd.Een heel ander scenario wat misschien onverwacht is voor jullie. Daarom misschien fijn om toch een klein beetje informatie hierover te lezen of te bekijken al tijdens de zwangerschap. Soms wordt een keizersnede gepland, bijvoorbeeld vanwege een stuitligging of omdat je de vorige keer ook met een keizersnede bent bevallen en nu de keus is gemaakt om weer via deze weg het kindje geboren te laten worden. Dan is een stukje voorbereiding hierop zeker nodig om beter te begrijpen hoe dat plaatsvindt en wat dat betekent voor jou en de baby.
Ben je eerder bevallen per keizersnede dan wordt bij de intake besproken wat voor jou nodig is tijdens deze zwangerschap en bevalling. Meestal vinden de zwangerschapscontroles in onze praktijk plaats en vindt er rond 30 weken een consult bij de gynaecoloog plaats om de bevalling te bespreken. Er zal een kans van slagen van vaginaal bevallen voor jou worden berekend aan de hand van jouw situatie en beloop van vorige bevalling. Dit getal kan jou helpen om te kiezen hoe jjj deze keer zou willen bevallen, i.p. vaginaal of direct een keizersnede. Informatie over de voor- en nadelen van beide opties ontvang je ook tijdens dat consult.Vanaf 36 weken zullen de controles plaatsvinden in het ziekenhuis (onafhankelijk welke keuze je hebt gemaakt) en ook de bevalling zal altijd plaatsvinden in het ziekenhuis. Tijdens het kraambed thuis zien we elkaar weer terug!
Goed om te weten is dat er ook een ‘vriendelijke’ keizersnede/gentle cesarean kan plaatsvinden. Het proces van opereren vindt op een meer natuurlijke manier plaats: gedempt licht, meekijken, minder scheiding van moeder/kind. Ook in VieCuri is dat een mogelijkheid, geef het aan als dit gewenst lijkt.